( ارائه مطلب از : روشنک رستمی – فاطمه اکبرپور )
اجراي قانونمند انتخاب صنايع و واحد های خدماتی سبز از اهداف اصلي سازمان حفاظت محيط زيست براي ايجاد رقابت جدي ميان صنايع و واحد های خدماتی كشور است. همايش صنايع و واحد های خدماتی سبز يكي از تجربيات موفقي است كه نشان ميدهد، گاهي يك تقدير كوچك به نتايجي منجر ميشود كه با سالها تقابل و مجازات قابل دستيابي نيست. بر طبق اين اصل ، اين سازمان با توجه به اصول حفاظت از محيط زيست ، به استناد مصوبه 24129/ت 41367 ک مورخ 7/2/88 هیات محترم وزیران دستورالعملي به شرح زير تدوين كرده است :
صنعت و واحد خدماتی سبز : به صنعت و واحد خدماتی اطلاق می شود که براساس معیارهای زیست محیطی انتخاب صنایع و واحد های خدماتی وبنابه تشخیص سازمان حفاظت محیط زیست تلاش قابل تقدیری در طول سال مورد نظر (سال انتخاب ) درراستای حفظ محیط زیست انجام داده باشد.
واحد برگزیده صنایع و واحدهای خدماتی سبز : به صنایع و واحد های خدماتی گفته می شود که در گروه صنعتی وخدماتی مورد نظر مطابق با ضوابط استقرار صنایع در بین واحدهای صنعتی وخدماتی سبز منتخب ،ارزنده ترین تلاش را در طول سال مورد نظر(سال انتخاب) برای حفظ محیط زیست انجام داده اند.
همايش صنایع و واحد های خدماتی سبز : همايشی است که سالانه یکبار به منظور تقدیر وقدردانی از صاحبان واحدهای تولیدی وخدماتی با ملاحظات زیست محیطی در فرآیند تولیدوارائه خدمات برگزار می شود
اهداف انتخاب صنایع و واحد های خدماتی سبزو برگزیده سبز
· ایجاد نگرش زیست محیطی در بین صاحبان صنایع وخدمات برای توجه به موضوع حفاظت از محیط زیست
· ایجاد رقابت جدی وسازنده میان صنایع وواحد های خدماتی کشور در بکار گیری اصول حفظ محیط زیست در جریان تولید وارائه خدمات
· برقراری ارتباط سازنده بین سازمان حفاظت محیط زیست و بخش صنعت وخدمات
· ایجاد فضا برای تبادل تجربیات و دستاوردهای زیست محیطی واحدهای صنعتی وخدماتی با یکدیگر
· تشویق وقدردانی از مدیران صنایع و واحد های خدماتی در راستای کا هش وجلوگیری از صدمات زیست محیطی.
· ارتقاء وگسترش فرهنگ زیست محیطی به فن آوری های زیست محیطی و فرآیند تولید پاک.
گروه های صنعتی:
صنایع با توجه به فرآیند تولید براساس ماده 1 ضوابط استقرار صنایع موضوع مصوبه شماره 64677/ت18591ه مورخ 26/12/78 هیات محترم وزیران بشرح ذیل طبقه بندی می شوند:
1 – صنایع غذایی 7 – صنایع شیمیایی
2 – صنایه نساجی 8 – صنایع دارویی
3 – صنایع چرم 9 – صنایع برق والکترونیک
4 – صنایع سلولزی 10 – صنایع کشاورزی
5 –صنایع فلزی 11 –صنایع ماشین سازی
6- صنایع کانی غیر فلزی
معیارهای انتخاب صنایع سبز و برگزیده سبز
– عدم قرارگیری نام واحد در فهرست صنایع آلاینده سازمان حفاظت محیط زیست در سال انتخاب
– بهبود سیستم های پالایش وکنترل آلاینده ها
– مدیریت بازیافت مواد زائد
- جایگزینی انرژیهای پاک
– اخذ گواهینامه استقرار مدیریت زیست محیطی ISO 14000
– اخذگواهینامه استقرار نظام ایمنی وبهداشت OHSAS 18000
– سازگار ی با فرآیند تولید پاک
- توسعه فضای سبز
- مصرف بهینه حامل های انرژی وافزایش بهره وری در مصرف انرژی
- ارتقاءسطح دانش وفرهنگ زیست محیطی مدیران وکارکنان واحد
-کاستن اثرات منفی و ضایعات صنعت برمحیط زیست
واحدهای خدماتی:
واحدهای خدماتی مشمول این دستورالعمل بشرح ذیل گروه بندی می شوند:
1 – مراکز خدمات بهداشتی ،درمانی 7 – مراکزگردشگری واقامتی
2 – مراکز خدمات آموزشی ،فرهنگی وتربیتی 8 –مدیریت شهرکهای صنعتی ومسکونی
3 – پایانه های حمل ونقل بار ومسافر 9 – نیروگاه های تولید برق
4 –مراکز دفع ودفن وبازیافت زباله 10- مدیریت مناطق آزاد تجاری،صنعتی
5 –واحدهای خدماتی شهری
6 –مراکز ایجاد وتوسعه فضای سبز شهری و پارکها
معیارهای انتخاب واحدهای خدماتی سبز:
1 – نصب وراه اندازی ویا اصلاح سیستم تصفیه فاضلاب
2 – دفع ودفن اصولی وبهداشتی زباله
3 – مدیریت بازیافت مواد زائد
4 – ایجاد وتوسعه فضای سبز
5 – اخذ گواهینامه استقرار مدیریت زیست محیطی ISO 14000
6 – مصرف بهینه حامل های انرژی وافزایش بهره وری در مصرف انرژی
7 – ارتقاء سطح دانش وفرهنگ زیست محیطی مدیران وکارکنان واحد
8- ایجاد نوآوری های زیست محیطی وخدمات فرآگیر
نکته یک: واحدهای متقاضی در هر گروه صنعتی وخدماتی فقط یکبار می توانند بعنوان صنعت وواحد خدماتی سبز انتخاب گردند.
نکته دو :واحدهایی که بعنوان صنعت وواحد خدماتی سبز انتخاب می شوند فقط برای یکبار می توانند بعنوان واحد برگزیده صنایع وخدمات سبز انتخاب شوند.
لازم به ذکر است که در سال انتخاب از هرگروه صنعتی و خدماتی فقط یک واحد منتخب سبز بعنوان واحد برگزیده صنایع و خدمات سبز انتخاب می شوند.
کمیته انتخاب صنایع و واحد های خدماتی سبز و برگزیده سبز
دبیرخانه انتخاب وبرگزاری همایش صنایع وخدمات سبز وواحدهای برگزیده صنایع وخدمات سبز در دفتر ارزیابی زیست محیطی سازمان حفاظت محیط زیست می باشد.
کمیته انتخاب صنایع و خدمات سبز با ترکیب اعضاء ذیل در محل معاونت محیط زیست انسانی جهت بررسی وانتخاب صنایع متقاضی تشکیل می گردد:
1- معاون محیط زیست انسانی (رئیس کمیته)
2- مسئول دبیرخانه انتخاب و برگزاری همایش صنایع سبزو واحد های برگزیده صنایع سبز(دبیرکمیته)
3- نماینده تام الاختیار وزارت صنایع ومعادن
4- نماینده تام الاختیار وزارت نفت
5- نماینده تام الاختیار وزارت جهاد کشاورزی
6- نماینده تام الاختیار وزارت بهداشت ،درمان وآموزش پزشکی
7- نماینده تام لاختیار وزارت دفاع وپشتیبانی نیروهای مسلح
دبیرخانه هرسال پرسشنامه انتخاب صنایع و واحد های خدماتی سبز (فرم های مربوطه پیوست ) را برای ادارات کل حفاظت محیط زیست استانها برای معرفی واحدهای صنعتی وخدماتی متقاضی ارسال می نماید.
ادارات کل حفاظت محیط زیست استانها موظفندحداکثر 3 ماه پس از وصول پرسشنامه به تکمیل وعودت پرسشنامه ارسالی اقدام نمایند.
پرسشنامه های واصله از ادارات کل در کمیته مورد بررسی وتصمیم گیری قرار می گیرد.
معاونت محیط زیست انسانی طی همایشی از واحد های منتخب سبز و برگزیده سبز تقدیر بعمل می آورد.
صنایع سبز وبرگزیده سبز تهران در طی سالهای 86 -87
شرکت شیمی دارویی داروپخش (برگزیده سبز ) ، لنت ترمز ،ایران دارو ، داروسازی لقمان ، طیف سایپا ، دارو سازی ابوریحان ، مهمات سازی صیاد شیرازی (برگزیده سبز)
واحد های خدماتی شهر تهران که موفق به دریافت لوح سبز وبرگزیده سبز شده اند
بیمارستان های امام حسین ، شرکت نفت ،خاتم الانبیا ء، میلاد (2 بار) ، چمران (2 بار) ، قلب رجایی، لواسانی لبافی نژاد ، بقیه الله ،گلستان نیروی دریایی ، هتل استقلال (برگزیده سبز) ، قلب شهیدرجایی(برگزیده سبز )،ایساکو،شرکت گاز استان تهران
